W programie tegorocznej edycji znalazły się panele dyskusyjne, wykłady, warsztaty i rozmowy poświęcone najważniejszym wyzwaniom stojącym dziś przed samorządami. Wśród tematów pojawiły się m.in. finanse lokalne, wykorzystanie funduszy europejskich i rządowych, edukacja, zdrowie, bezpieczeństwo, zmiany demograficzne oraz jakość usług publicznych.

Kielce w rozmowie o przyszłości samorządów

Jednym z najważniejszych punktów Forum był panel otwierający pt. „Jaka przyszłość samorządów w Polsce? Pieniądze, wsparcie unijne i rządowe, co z edukacją, zdrowiem i innymi ważnymi dla codziennego działania regulacjami”.

W dyskusji udział wzięli: prof. Paweł Chmielnicki z Uniwersytetu Warszawskiego, Renata Janik - marszałek województwa świętokrzyskiego, Józef Bryk - wojewoda świętokrzyski, Agata Wojda - prezydentka Kielc, Marian Buras - burmistrz Morawicy oraz Sławomir Kopacz - wójt Bielin. Panel moderował Wojciech Purtak. W wydarzeniu uczestniczył także Łukasz Smółka, marszałek województwa małopolskiego.

Prezydentka Kielc Agata Wojda zwróciła uwagę na szczególną sytuację miast średniej wielkości, takich jak Kielce, które pełnią ważną funkcję regionalnych centrów życia społecznego, gospodarczego, edukacyjnego i kulturalnego.

- Kielce są stolicą województwa, ale jednocześnie miastem, które bardzo dobrze pokazuje wyzwania stojące dziś przed średnimi miastami w Polsce. Potrzebujemy stabilnego finansowania, proporcjonalnego wsparcia i właściwego miejsca w krajowej polityce rozwoju. Mieszkańcy oczekują dobrze działających usług publicznych: dobrej edukacji, sprawnego transportu, dostępnej infrastruktury, zielonych przestrzeni i miasta, w którym po prostu dobrze się żyje - podkreślała Agata Wojda, prezydentka Kielc.

Jak zaznaczyła prezydentka, samorząd to dziś nie tylko inwestycje i bieżące zarządzanie miastem, ale również umiejętność reagowania na szybko zmieniające się potrzeby mieszkańców.

- Dzisiaj bezpieczeństwo rozumiemy znacznie szerzej niż jeszcze kilka lat temu. To nie tylko kwestie zarządzania kryzysowego czy obrony cywilnej. To także bezpieczeństwo zdrowotne, społeczne, komunikacyjne, środowiskowe i finansowe. Dla mieszkańca bezpieczeństwo zaczyna się bardzo blisko: od tego, czy dziecko ma dobrą szkołę, czy autobus przyjedzie na czas, czy w mieście są dostępne usługi publiczne, czy przestrzeń jest zadbana i przyjazna - mówiła prezydentka Kielc.

Agata Wojda podkreśliła również, że rozwój miasta wymaga współpracy między samorządami, administracją rządową, instytucjami regionalnymi i mieszkańcami.

- Żadne miasto nie rozwija się w oderwaniu od otoczenia. Kielce są naturalnym centrum regionu, ale chcemy budować ten potencjał we współpracy, a nie w rywalizacji. Potrzebujemy dobrych relacji z gminami, powiatami, samorządem województwa i stroną rządową. Tylko wtedy możemy skutecznie sięgać po środki zewnętrzne i prowadzić projekty, które realnie zmieniają jakość życia mieszkańców - zaznaczyła Agata Wojda.

Finanse, fundusze i jakość życia mieszkańców

Uczestnicy debaty wiele miejsca poświęcili stabilności finansowej samorządów oraz skutecznemu wykorzystywaniu środków zewnętrznych. Podkreślano, że fundusze europejskie i rządowe powinny być traktowane nie tylko jako źródło finansowania inwestycji, ale przede wszystkim jako narzędzie wzmacniania rozwoju gospodarczego, poprawy jakości usług publicznych i budowania odporności regionów.

Marszałek województwa świętokrzyskiego Renata Janik mówiła o konieczności elastycznego reagowania na zmiany demograficzne i rosnące oczekiwania mieszkańców. Zwracała uwagę, że odpowiedzialne gospodarowanie budżetem, rozwijanie dochodów własnych oraz pozyskiwanie funduszy unijnych mają bezpośredni wpływ na codzienne życie mieszkańców.

O odpowiedzialnym inwestowaniu środków publicznych mówił także marszałek województwa małopolskiego Łukasz Smółka. Podkreślał, że mieszkańcy oczekują przede wszystkim sprawnego transportu publicznego, dostępu do ochrony zdrowia i poczucia bezpieczeństwa.

Bezpieczeństwo jako jedno z najważniejszych wyzwań

Ważnym elementem dyskusji była nowa ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej. Wojewoda świętokrzyski Józef Bryk wskazywał, że nowe przepisy tworzą model ścisłej współpracy administracji rządowej, samorządów i organizacji pozarządowych. Podkreślał również znaczenie środków przekazywanych samorządom na inwestycje związane z zarządzaniem kryzysowym i infrastrukturą bezpieczeństwa.

Paneliści zgodzili się, że współczesny samorząd musi umieć łączyć działania rozwojowe z odpowiedzialnością za bezpieczeństwo mieszkańców. Dotyczy to zarówno gotowości na sytuacje kryzysowe, jak i codziennej jakości usług publicznych.

Region potrzebuje współpracy i impulsów rozwojowych

O problemach demograficznych, rynku pracy i przyciąganiu nowych mieszkańców mówił burmistrz Morawicy Marian Buras. Zwracał uwagę, że polskie samorządy w ostatnich dekadach przeszły ogromną przemianę, ale region świętokrzyski nadal potrzebuje silnych impulsów rozwojowych, inwestycji i dobrej komunikacji infrastrukturalnej.

Wójt Bielin Sławomir Kopacz podkreślał natomiast znaczenie wysokiej jakości usług publicznych, infrastruktury technicznej, edukacyjnej i kulturalnej. Jak wskazywał, skuteczne wykorzystanie środków zewnętrznych powinno służyć przede wszystkim poprawie codziennego funkcjonowania mieszkańców.

Forum Samorządu Regionu Świętokrzyskiego trwał do późnych godzin popołudniowych. Zwieńczeniem wydarzenia była gala Laur Samorządu Regionu Świętokrzyskiego.